Wat is ons immuunsysteem en hoe werkt het?

Wat is ons immuunsysteem en hoe werkt het?

Ons immuunsysteem of afweersysteem zorgt voor de bescherming van ons lichaam tegen aanvallen van buitenaf door virussen, bacteriën, schimmels en parasieten. Om je hele lichaam te beschermen tegen deze indringers werken huid, darmen, luchtwegen, bloed en lymfestelsel samen. Maar liefst 70 procent van ons afweersysteem zit in onze darmen.

Een deel van ons immuunsysteem is aangeboren. Deze aangeboren immuniteit bestaat uit witte bloedcellen die in het bloed circuleren. Ze kan snel reageren, maar is niet aangepast aan specifieke virussen of andere aanvallers.

Het andere deel van ons afweersysteem is verworven of adaptief. Dit deel van ons immuunsysteem kan de ‘aanvaller’ identificeren en vervolgens adequaat reageren. Als ons adaptieve afweersysteem eenmaal in aanraking is geweest met een virus of bacterie, slaat het systeem deze confrontatie op in het geheugen. Bij een volgende confrontatie met dezelfde aanvaller zal het immuunsysteem sneller reageren. Door dit immuungeheugen blijven we als volwassene beschermd tegen bepaalde ziektes die we in onze kindertijd opliepen, of waartegen we gevaccineerd werden.

De cellen die het meest betrokken zijn bij ons verworven immuunsysteem zijn lymfocyten. Dit zijn witte bloedcellen die in het rode beenmerg worden gevormd.

Het immuunsysteem moet zichzelf reguleren. Als de bedreiging verdwenen is, moet de reactie daarop stoppen. Indien dit niet gebeurt, valt het lichaam zichzelf aan, zoals bij auto-immuunziekten het geval is.

Het belang van onze darmen

Ons darmstelsel doet veel meer dan alleen maar eten verteren. Onze darmflora, ook microbiota genoemd, bestaat uit miljarden bacteriën en micro-organismen die ons volledige welzijn beïnvloeden. Wetenschappers spreken over het microbioom als ons tweede brein. Een ongezonde darmflora wordt gelinkt aan overgewicht, depressie, ontstekingen, diabetes type 2 en bepaalde kankers.

Hoe houd je die samenstelling van je darmflora gezond en in balans? Hoe gevarieerder je darmflora, hoe gezonder deze over het algemeen is. Een gezond, gevarieerd eetpatroon is dus zeer belangrijk. Denk aan voldoende:

  • groenten en fruit
  • noten en zaden
  • havermout en volkoren granen (boekweit, quinoa, bruine rijst)
  • peulvruchten

Zaken als roken, overmatig alcoholgebruik, stress en weinig beweging hebben een negatief effect op onze darmflora. Als het evenwicht in onze darmen verstoord raakt, kunnen onze spijsvertering en ons afweersysteem niet optimaal werken.

Bij een verstoring van de darmflora kan de huisarts of apotheker probiotica adviseren. Probiotica zijn levende micro-organismen die inwerken op de darmflora. Er zijn probiotica op de markt die speciaal gericht zijn op het immuunsysteem. Vraag je huisarts of apotheker om advies.